Wprowadzenie
Perpetual Futures to najczęściej handlowane instrumenty pochodne krypto na świecie. Ale w UE nie każda giełda może je oferować: potrzebna jest do tego licencja MiFID II. A między licencjonowanymi dostawcami są duże różnice w kosztach, strukturze produktu i capital efficiency. Na tej stronie porównujemy je wszystkie.
Liczą się nie tylko opłaty: rodzaj kontraktu, częstotliwość funding i dostępne zabezpieczenie określają rzeczywisty wynik.
Tabela porównawcza
| Spec | Backpack | OKX | Bitstamp |
|---|---|---|---|
| Typ kontraktu | True Perpetual (bez expiry) | 60-miesięczny expiry future (X-Perp); kontrakt BTC trwa do 04-04-2031 | Perpetual Future |
| Częstotliwość funding | Co godzinę | Co 8 godzin | Co 8 godzin |
| Waluta rozliczenia | USDC | USD / USDC / USDG (na sub-konto) | USD |
| Akceptowany collateral | 19 aktywów, w tym prawdziwe akcje | 8 aktywów (BTC, ETH, SOL, DOGE, USDC, USDG, USD, EUR) | 3 (USD / EUR / BTC) |
| Yield na collateral (Auto-Lend) | Tak | Nie (tylko yield USDG) | Nie |
| Maks. leverage | 10x | 10x (Retail = Pro) | 10x (Retail = Pro) |
| Realizacja PnL | Ciągła (~20s) | Czas rzeczywisty | Co 15 min (Periodic Settlement) |
| Struktura konta | Unified Wallet | Funding + Trading oddzielnie (transfer ręczny) | Oddzielne konto na instrumenty pochodne |
| Wielkość kontraktu (BTC) | 1 BTC | 0,0001 BTC | 1 BTC |
| Tryby margin | Cross-margined na sub-konto | Isolated + Selected Margin | Isolated + Multi-Currency Cross |
| Godziny handlu | 24/7 | 24/7 | 24/7 |
| Kaskada likwidacji | Orderbook → Backstop Liquidity Providers → ADL | W tym ADL | Position → Assignment → Insurance Fund → ADL → Socializing |
| Tick Size (BTC) | $0,10 | $0,10 | $1 |
| Oracle / Index | Ważona średnia kilku giełd (±100bps) | ≥3 duże giełdy + mechanizm odchyleń | Kaiko Benchmark Reference Rates |
| Wymagany roll-over | Nie dotyczy | Nowy far-dated kontrakt jest generowany automatycznie | Nie dotyczy |
| Organ nadzoru | CySEC (Cypr) | MFSA (Malta) | ATVP (Słowenia) |
Zweryfikowane na podstawie oficjalnej dokumentacji każdej giełdy. Ostatnia aktualizacja: lipiec 2026.
Najbardziej rzucające się w oczy różnice: częstotliwość funding (co godzinę vs co 8 godzin), struktura konta (Unified Wallet vs oddzielne konta) i to, czy twój collateral przynosi zysk podczas otwartych pozycji. OKX w swojej dokumentacji ryzyka wskazuje, że X-Perps mają dodatkowe ryzyka produktowe, w tym akumulację funding przez długi okres i ryzyko bazy z powodu ~5-letniego terminu — ryzyka, których True Perpetual nie ma. Zobacz Perpetuals vs expiry futures.
Kto może oferować perpetuals w UE?
Perpetuals to instrumenty pochodne i podlegają MiFID II — nie MiCA. Mniej niż pięć dużych giełd ma tę licencję. Dostawcy bez MiFID II, którzy mimo to oferują ci jako użytkownikowi z UE perpetuals, robią to poza nadzorem UE. Zobacz Które giełdy mają MiFID II?, aby zobaczyć aktualną listę.
W praktyce Backpack był pierwszą giełdą, której się to udało: z siedzibą na Cyprze, regulowaną przez nadzorcę CySEC w ramach MiFID II (podmiot nazywał się wcześniej FTX EU). Od września 2025 oferuje użytkownikom z UE regulowane perpetuals. Uwaga na jeden często pomijany szczegół prawny: w ramach MiFID II perpetuals są w Europie traktowane jak CFD. Obowiązują więc zasady ESMA, w tym limit dźwigni 2:1 na krypto-CFD dla inwestorów detalicznych (retail) oraz obowiązkowe ostrzeżenia o ryzyku. Backpack reklamuje dźwignię do 10x; tak wysoka dźwignia jest z reguły zarezerwowana dla klientów sklasyfikowanych jako profesjonalni. Platforma offshore, która bez wahania oferuje Ci 50x lub 100x, działa z definicji poza tymi unijnymi ramami — ze wszystkimi wynikającymi z tego ryzykami (przeczytaj naszą historię 100x: wzlot i upadek BitMEX-a).
True Perpetuals vs X-Perps
Niektóre licencjonowane giełdy oferują prawdziwe perpetuals (bez daty końcowej), inne wybrały X-Perps: expiry futures z terminem na przykład 5 lat (60 miesięcy), które w praktyce działają jak perpetual. Dla większości traderów różnica jest niewielka, ale przy X-Perps występuje ryzyko bazy w kierunku expiry. Pełne wyjaśnienie znajdziesz w Perpetuals vs expiry futures.
W tabeli oznaczamy każdy produkt wprost: True Perp lub X-Perp z terminem.
Fees i Spread w porównaniu
Reklamowany fee to tylko połowa prawdy. Przy BTC-perpetuals spready sięgają od najniższego ~$0,10 do najwyższego ~$1,00 — czynnik 10. Dla daytradera to setki euro różnicy miesięcznie, oprócz fees. Zobacz porównanie spreadów BTC-perpetual dla danych na żywo i True Cost of Trading dla wyliczeń.
Porównanie spreadu BTC (na żywo)
Aktualne przykłady (orientacyjne, migawka):
| Giełda | Spread BTC perpetual |
|---|---|
| Backpack | $0,10 |
| OKX | $0,10 |
| Kraken | ~$1,00 |
Dla spot BTC/EUR lub BTC/USDC:
| Giełda | Spread BTC/EUR spot |
|---|---|
| Duża giełda z UE | 0,01% do 0,05% |
| Bitvavo | ~0,11% przy przewalutowaniu USDC |
Dlaczego spread jest ważny?
Spread to cena, którą płacisz za możliwość natychmiastowego kupna lub sprzedaży. Za każdym razem, gdy składasz zlecenie rynkowe, „zużywasz” spread:
- Zlecenie kupna: płacisz cenę ask
- Zlecenie sprzedaży: otrzymujesz cenę bid
Różnica między nimi to spread — a to koszt doliczany do opłat tradingowych.
Co decyduje o spreadzie?
- Płynność — więcej market makerów = węższy spread
- Zmienność — wyższa zmienność = szerszy spread
- Konkurencja między giełdami — im ostrzejsza konkurencja, tym węższy spread
- Obecność profesjonalnych market makerów — MM-y wysokiej częstotliwości zawężają spready
Przy perpetuals licencjonowanych w UE konkurencja między poważnymi giełdami jest wysoka, co prowadzi do węższych spreadów niż na mniej płynnych platformach.
Wpływ na różne profile traderów
Daytrader (10 transakcji dziennie, 0,1 BTC na transakcję)
Przy cenie BTC 60.000 $ i spreadzie 0,10 $: 1 $ dziennie = 365 $ rocznie. Przy spreadzie 1,00 $: 10 $ dziennie = 3.650 $ rocznie. Różnica: 3.285 $ rocznie tylko z powodu spreadu.
Position trader (10 transakcji miesięcznie, 1 BTC na transakcję)
Przy spreadzie 0,10 $: 2 $ miesięcznie = 24 $ rocznie. Przy spreadzie 1,00 $: 20 $ miesięcznie = 240 $ rocznie. Mniejsza różnica, ale przy większych pozycjach nadal odczuwalna.
Jak interpretować dane o spreadzie?
- Migawka vs średnia — 1-sekundowa migawka może wprowadzać w błąd. Porównuj średnie 24h.
- Głębokość ma znaczenie — spread na szczycie księgi to nie to samo co spread przy wolumenie 100k $.
- Poziom szczytowy vs L2/L3 — profesjonalni traderzy patrzą na kilka poziomów, aby oszacować slippage.
Limity leverage w ramach MiFID II
W ramach MiFID II dla klientów retail obowiązują limity leverage (typowo około 10x dla instrumentów pochodnych krypto, w zależności od giełdy). Klienci profesjonalni po ocenie adekwatności mogą często dostać wyższy leverage — ale nie każda giełda robi tu różnicę. W tabeli pokazujemy leverage retail i pro na każdej platformie.
Yield na collateral podczas handlu
Największa ukryta różnica: czy dostajesz odsetki od swojej margin, gdy twoje pozycje są otwarte? Na niektórych platformach twój collateral USDC daje base-APY w zakresie ~3,5-4%, na innych nic. Na poważnym koncie pokrywa to dużą część twoich trading-fees. Zobacz Yield on Perp Collateral: prawdziwe porównanie.
Często zadawane pytania
Która giełda oferuje regulowane perpetuals w Europie?
Backpack był pierwszą giełdą z licencją MiFID II (przez CySEC na Cyprze), która oferuje perpetuals użytkownikom z UE, aktywną od września 2025. Kolejne licencjonowane podmioty mogą dołączyć; aktualna lista znajduje się na stronie giełdy z MiFID II.
Czy mogę legalnie handlować perpetuals w UE?
Tak, na giełdach z licencją MiFID II i paszportem UE. Poza tym handlujesz bez ochrony UE.
Co jest ważniejsze: Fees czy Spread?
Przy wysokiej częstotliwości: Spread. Przy niskiej częstotliwości i dużych pozycjach: Fees i Funding. Kalkulator kosztów uwzględnia jedno i drugie.
Dlaczego mojej giełdy tu nie ma?
Pokazujemy tylko dostawców, którzy mogą legalnie obsługiwać użytkowników z UE.
Dlaczego Backpack ma tak wąski spread?
Obecność profesjonalnych market makerów i udział instytucjonalny.
Dlaczego Bitvavo jest droższe przy USDC?
Bitvavo to zorientowana na retail holenderska giełda z dobrymi kanałami EUR, ale przy przewalutowaniu USDC spread jest wyższy niż na czysto kryptowalutowych giełdach.
Czy mierzę spread w dolarach czy w procentach?
Przy perpetuals zwykle w dolarach (np. 0,10 $). Przy spocie często w procentach (np. 0,05%).